EN 795 Nedir? Ankraj Noktası Standardı ve Güvenli Yaşam Hattı Sistemleri
EN 795 Nedir?
Yüksekte çalışma sırasında kullanılan düşüş durdurma sistemlerinin güvenliği yalnızca emniyet kemeri veya lanyard ile sınırlı değildir. Sistemin en önemli bileşenlerinden biri, tüm yükün aktarıldığı ankraj noktasıdır. Bu nedenle ankraj sistemlerinin güvenilirliği büyük önem taşır. Avrupa'da bu sistemlerin temel gereklilikleri EN 795 standardı ile belirlenmiştir.
EN 795, kişisel düşüş durdurma sistemlerinde kullanılan ankraj cihazlarının tasarımını, performansını, test yöntemlerini ve güvenlik gerekliliklerini kapsayan Avrupa standardıdır. Doğru seçilen ve uygun şekilde kurulan ankraj sistemi, düşüş sırasında oluşan kuvvetlerin güvenli bir yapıya aktarılmasına yardımcı olur.
EN 795 Standardının Amacı
EN 795 standardının temel amacı, yüksekte çalışan kişilerin güvenli şekilde bağlanabileceği ankraj sistemlerinin belirli performans kriterlerini karşılamasını sağlamaktır.
Bu standart sayesinde ankraj sistemleri;
- Güvenli bağlantı noktası oluşturur.
- Düşüş sırasında oluşan kuvvetleri güvenli şekilde taşımaya yardımcı olur.
- Düşüş durdurma sisteminin güvenilirliğini artırır.
- Farklı çalışma alanlarına uygun çözümler sunar.
- Belirlenmiş test prosedürlerinden geçirilir.
Ankraj Noktası Nedir?
Ankraj noktası, emniyet kemeri ve bağlantı ekipmanlarının bağlandığı güvenli sabitleme noktasıdır.
Bu nokta;
- Yapısal çelik elemanlara,
- Beton yapılara,
- Çatı sistemlerine,
- Yaşam hattı sistemlerine,
- Özel ankraj aparatlarına
uygun mühendislik değerlendirmesi yapılarak uygulanmalıdır.
Ankraj noktasının doğru seçilmemesi, en kaliteli emniyet ekipmanlarının bile görevini yerine getirememesine neden olabilir.
EN 795 Ankraj Sınıfları
EN 795 standardı kapsamında farklı kullanım amaçlarına uygun ankraj cihazları bulunmaktadır.
Tip A
Sabit ankraj noktalarıdır. Beton, çelik veya benzeri sağlam yapılara kalıcı olarak monte edilir.
Tip B
Taşınabilir ankraj cihazlarıdır. Geçici çalışmalar için kullanılabilir.
Tip C
Yatay esnek yaşam hattı sistemleridir. Birden fazla kullanıcının belirli bir hat boyunca güvenli hareket etmesini sağlar.
Tip D
Raylı yaşam hattı sistemleridir. Hareketli bağlantı elemanı ray üzerinde ilerler.
Tip E
Ağırlıkla sabitlenen taşınabilir ankraj sistemleridir. Genellikle düz çatılarda tercih edilir.
EN 795 Hangi Alanlarda Kullanılır?
EN 795 standardına uygun ankraj sistemleri birçok sektörde kullanılmaktadır.
Başlıca kullanım alanları şunlardır:
- İnşaat projeleri
- Çatı bakım çalışmaları
- Güneş enerji santralleri
- Rüzgar türbinleri
- Fabrikalar
- Endüstriyel tesisler
- Limanlar
- Tersaneler
- Enerji iletim hatları
- Telekom altyapıları
- Çelik konstrüksiyon montajları
- Depo ve lojistik tesisleri
- Köprü bakım çalışmaları
EN 795 ile Birlikte Kullanılan Ekipmanlar
Ankraj sistemi tek başına yeterli değildir.
Güvenli bir sistem oluşturmak için aşağıdaki ekipmanlarla birlikte kullanılmalıdır.
- EN 361 Tam Vücut Emniyet Kemeri
- EN 355 Enerji Emicili Lanyard
- EN 354 Lanyard
- EN 362 Karabina
- EN 360 Geri Sarımlı Düşüş Durdurucu
Tüm ekipmanların birbiriyle uyumlu olması güvenlik açısından önemlidir.
Ankraj Noktası Seçerken Nelere Dikkat Edilmelidir?
Doğru ankraj sistemi seçimi için aşağıdaki kriterler değerlendirilmelidir.
Yapısal Dayanım
Ankrajın bağlanacağı yapı yeterli taşıma kapasitesine sahip olmalıdır.
Kullanım Amacı
Geçici veya kalıcı kullanım ihtiyacına göre uygun ankraj tipi seçilmelidir.
Kullanıcı Sayısı
Tek kullanıcı veya çoklu kullanıcı kapasitesi dikkate alınmalıdır.
Çalışma Alanı
Çatı, dikey yüzey, ray sistemi veya yatay yaşam hattına göre uygun çözüm belirlenmelidir.
Sertifikasyon
Kullanılan ankraj sisteminin ilgili standartlara uygunluğu doğrulanmalıdır.
Ankraj Sistemlerinin Periyodik Kontrolü
Ankraj sistemleri düzenli aralıklarla kontrol edilmelidir.
Kontrol sırasında;
- Sabitleme noktaları
- Civatalar
- Kaynak bölgeleri
- Halat veya ray sistemi
- Korozyon durumu
- Mekanik deformasyon
- Etiketler ve işaretlemeler
ayrıntılı şekilde incelenmelidir.
Periyodik kontroller yalnızca yetkin kişiler tarafından gerçekleştirilmelidir.
EN 795 Standardının Önemi
Yüksekte çalışma güvenliği, tüm sistem bileşenlerinin birlikte doğru çalışmasına bağlıdır.
Ankraj sistemi güvenilir değilse, emniyet kemeri ve diğer ekipmanlar görevini tam olarak yerine getiremez.
Bu nedenle EN 795 standardına uygun, doğru projelendirilmiş ve düzenli kontrol edilen ankraj sistemleri iş güvenliği uygulamalarının temel unsurlarından biridir.
Sık Sorulan Sorular
EN 795 standardı neyi kapsar?
Kişisel düşüş durdurma sistemlerinde kullanılan ankraj cihazlarının güvenlik gerekliliklerini kapsar.
Ankraj noktası neden önemlidir?
Düşüş sırasında oluşan kuvvetlerin güvenli şekilde yapıya aktarılmasını sağlar ve sistemin temel bağlantı noktasıdır.
EN 795 kaç farklı ankraj tipi tanımlar?
Standart; Tip A, Tip B, Tip C, Tip D ve Tip E olmak üzere farklı kullanım amaçlarına yönelik ankraj cihazlarını kapsar.
Ankraj sistemleri periyodik olarak kontrol edilmeli midir?
Evet. Güvenli kullanım için düzenli aralıklarla yetkin kişiler tarafından kontrol edilmelidir.
EN 795 hangi ekipmanlarla birlikte kullanılmalıdır?
EN 361 emniyet kemeri, EN 355 enerji emicili lanyard, EN 362 karabina ve diğer uyumlu düşüş durdurma ekipmanları ile birlikte kullanılmalıdır.